Trò chuyện với nhà văn Trần Vũ (Kỳ 10)

12 Tháng Ba 201112:00 SA(Xem: 11148)
Trò chuyện với nhà văn Trần Vũ (Kỳ 10)


tranvu-thegiang_2000-content-content


10. Hồng Hạnh:

Có người cho rằng thi sĩ thì không nên kiêm thêm là nhà văn, vì thường họ làm thơ hay, không có nghĩa họ viết văn sẽ hay và ngược lại. Ông nghĩ gì về quan điểm này.

 

Nhà văn Trần Vũ trả lời:

Chào Hồng Hạnh. Nếu chúng ta đặt câu hỏi này cho Tagore, Aristote, Thalès và Léonard de Vinci?

Tagore, Aristote, Thalès và Léonard de Vinci vừa là nhà toán học, vật lý gia, thi sĩ, triết gia, họa sĩ và không bộ môn nào họ kém.

Thanh Tâm Tuyền viết Liên đêm Mặt trời Tìm thấy  và các tiểu thuyết Bếp Lửa, Một Chủ nhật khác.

Nhã Ca vừa thắt Giải Khăn sô cho Huế, vừa làm thơ Nhã Ca Mới, cả hai tác phẩm này đều xuất sắc.

Chateaubriand là gương mặt tiêu biểu của chủ nghĩa lãng mạn, những thi phẩm Buổi chiều trên bãi biển, Buổi chiều trong thung lũng của Chateaubriand nổi tiếng ngang với Ký ức ngoài mộ

 

Vậy "thi sĩ thì không nên kiêm thêm là nhà văn" hay là nên?

 

Từ vị trí cầm bút, dường như Võ Phiến đã trả lời câu hỏi này. Vào đầu Văn học miền Nam Tổng quanVõ Phiến nêu lên niềm tin của mình: ‘‘Sách, hễ thích thì viết; từ hồi nào tới giờ tôi vẫn yên trí thế nên thấy không việc gì phải phân trần tại sao viết cuốn này tại sao viết bài nọ.’’ Với Võ Phiến, như vậy là tùy hứng. 

 

Với cá nhân tôi, không khác. Đi sâu hơn nữa, đằng sau cảm hứng: Viết, trước hết là khai phá tâm hồn mình. Hay nói như Trầm Hương trong Mưa qua Sân thượng: "Viết là một hành động thao thức. Viết thành truyện là mang trả cho đời sống những gì đời sống đem đến: sự khắc khoải của chính mình." 

 

Có nghĩa, là một nhu cầu và nhu cầu này vượt lên trên nỗi băn khoăn thể loại: Thơ hay truyện ngắn? Thơ hay văn xuôi? Và ngay trong thơ: Thơ tự do hay thất ngôn? Còn trong văn xuôi: Truyện ngắn hay tùy bút? Tự truyện hay Ký? Thể loại luôn đến sau sau khi cảm xúc và tâm trí người viết đã hòa quyện lại thành một khối cần "trục" ra giấy.

 

Có thể nhìn một cách khác: chính những tư ẩn trong đầu người viết làm nên thể loại. Vì "hắn", thi sĩ hay văn gia, không thể tháo ráp khung sườn xe Honda gắn qua xe lam ba bánh. "Hắn" suy nghĩ xe máy, sống với xe máy trong đầu, nên khi "hắn" viết ra sẽ thành xe máy, mà không thể thành hình xe ba gác hay xe lôi, xe lam, xe hỏa, v.v.. Tất cả định hình trong đầu "hắn" từ những chữ đầu tiên mọc ra từ thao tác của tiềm thức. Hắn nhuần những chữ này lại bằng lý lẽ, cho chúng một dáng dấp lô gích và một văn phạm mạch lạc, thực chất chúng đã thành hình trong lòng hắn, hắn chỉ sắp xếp lại chút ít. "Hắn" đến với thể loại ấy, vì chính "hắn" bị quyến rũ phải ăn nằm với thể loại này mà không phải do "hắn" chọn hàng, như cách Đài Loan, Đại Hàn chọn thiếu nữ Việt Nam. Thi sĩ không chọn Thơ, chính Thơ chọn thi sĩ. 

 

Điều này vẫn đúng cho những người viết văn xuôi.

 

Tôi luôn nhận ra ở những người bạn cùng sáng tác của mình, là họ mang linh hồn của một người viết truyện. Thiếu linh hồn này, họ không cấu thành nhân vật và cốt truyện được. Đây cũng là điểm khác biệt căn bản với thi sĩ. Thi sĩ không mang linh hồn của người viết truyện. Thi sĩ mang vũ trụ trong lòng và phô diễn cái tôi thân xác cùng cái tôi trí tuệ của thi sĩ, nhưng rất ít nhân vật, trong lúc truyện đồng nghĩa nhân vật — và nhân vật không nhất thiết là tác giả.

 

Người viết truyện không đi tìm trung tâm của vũ trụ mà tìm những chi tiết trong một thế giới đông đúc con người mà mỗi con người là một trung tâm ràng buộc và nối kết với những trung tâm khác. Khác biệt, nên khi phóng từ bộ môn này sang bộ môn khác, là một thách thức đối với từng người viết. Có thành công và có những thất bại.

 

Hồng Hạnh sẽ hỏi thêm một lần nữa: Vậy "nên" hay không "nên"?

 

Sống với đam mê xảy đến và không từ chối đời sống, tôi muốn trả lời như vậy. Tuy tôi muốn thêm: Một người viết, nếu bị hấp lực của một thể loại khác trong một khoảnh khắc, người viết ấy vẫn sẽ thủy chung với thể loại đã chọn mình từ đầu. 

 

Nếu Hồng Hạnh hỏi thêm là: Còn những Tagore, Thalès, Aristote, Léonard de Vinci thì sao? Họ ăn nằm với thể loại nào?

Đời sống có những bất ngờ và những thiên tài.

 

Thư từ, ý kiến, câu hỏi xin gửi về dutule@dutule.com

 

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
27 Tháng Mười Một 201512:00 SA(Xem: 1611)
Thưa ông, hôm nay tôi có mấy câu hỏi nhỏ gửi cho ông đây. Đó là tôi có đọc “Khói trắng thiên đường” của ông và thấy ông có ghi lại một vài đoạn thơ của ông. Tôi rất thích mấy đoạn thơ ngắn ấy. Vậy ông có thể vui lòng cho tôi biết:
05 Tháng Mười Một 201512:00 SA(Xem: 1933)
Hầu như mọi người đều nhận thấy tiểu thuyết hay truyên dài của ông thường dựa trên những dữ kiện thực. Phần hư cấu có rất ít. Vậy cá nhân ông đánh giá thế nào về những truyện hoàn toàn được xây dựng trên hư cấu?
06 Tháng Mười 201512:00 SA(Xem: 2212)
Tôi theo dõi gần như khá đầy đủ những tác phẩm ông đã xuất bản. Do đấy, tôi được biết ông từng gặp khó khăn với một vài tác phẩm của mình. Vậy thì đứng trước những khó khăn ấy ông đã có thái độ nào?
07 Tháng Tám 201512:00 SA(Xem: 2612)
ông sẽ nói đôi điều về tình ái với bạn đọc chứ? Nó xuất hiện, xoa dịu, chữa lành những bi kịch khác ra sao, nó có nhất thiết tồn tại trong một tác phẩm không, và liều lượng, vai trò của nó như thế nào góp vào thành công của tác phẩm
24 Tháng Bảy 201512:00 SA(Xem: 2565)
Có người cho rằng truyện ngắn là một mảnh của truyện dài ngắt ra. Ông có đồng ý với quan niệm này hay ông có quan niệm khác? Nếu ông có quan niệm khác thì xin ông trả lời rõ ràng cho tôi được hiểu.
09 Tháng Bảy 201512:00 SA(Xem: 2797)
Ông Du Tử Lê nói, ông là người rất giầu có về vốn sống. Từ đó tôi có 4 câu hỏi nhỏ mong ông trả lời đó là:
02 Tháng Bảy 201512:00 SA(Xem: 2325)
Tôi có mua và đã đọc cuốn “Khói trắng thiên đường” của ông. Câu hỏi của tôi là ông có thể cho tôi biết là có bao nhiêu phần trăm sự thật trong truyện này?
25 Tháng Sáu 201512:00 SA(Xem: 3060)
Nhà văn Đào Hiếu sinh tại Tây Sơn, tỉnh Bình Định. Tốt nghiệp cử nhân văn chương, đại học Văn khoa Sài Gòn 1972. Sau năm 1975, ông công tác tại báo Tuổi Trẻ và nhà xuất bản Trẻ... Cùng gia đình, ông hiện sống tại Sài Gòn
24 Tháng Năm 201512:00 SA(Xem: 2632)
Thưa ông: Những đề tài đó có xuất phát từ những cảm nghiệm cá nhân của ông không? Nếu có thì chừng bao nhiêu phần trăm?
04 Tháng Năm 201512:00 SA(Xem: 2877)
Kim Loan : Thưa anh, theo tôi nghĩ, người viết phiếm như ông thì bất cứ lúc nào, đi đâu cũng lắng tai nghe, thâu nhận...để rồi về viết. Như thế đời sống lúc nào cũng lăm lăm dòm ngó mọi chuyện để viết, thế thì chán chết. Chẳng lúc nào mình sống thoải mái, phải không thưa anh?
Cơ sở HT Productions cùng với công ty Amazon đã ấn hành Tuyển tập tùy bút “Chỉ nhớ người thôi, đủ hết đời” của nhà thơ Du Tử Lê.
Trường hợp muốn có chữ ký tác giả để lưu niệm, ở Việt Nam, xin liên lạc với Cô Sóc, tel.: 090-260-4722. Ngoài Việt Nam, xin liên lạc với Ms. Phan Hạnh Tuyền, Email:phanhanhtuyen@gmail.com
Ở lần tái bản này, ngoài phần hiệu đính, cơ sở HT Productions còn có phần hình ảnh trên dưới 50 tác giả được đề cập trong sách.
TÁC GIẢ
(Xem: 43)
Trong sinh hoạt âm nhạc tại miền nam VN, 20 năm (1954-1975) rất nhiều người biết tên tuổi nhạc sĩ Ngọc Chánh.
(Xem: 103)
ở truyện ngắn cuối cùng tập truyện của mình, Đinh Phụng Tiến đã hiển lộng khả năng dựng truyện, làm chảy nước mắt người đọc một-cách-tài-ba-trong-nhói-đau-từng-khúc-ruột của cá nhân ông, trước nhất?!?
(Xem: 118)
Thời đại ngày nay là thời đại của ba dòng thác cách mạng. Từ châu Á, châu Phi đến châu Mỹ la-tinh đang sôi sục tiến lên chủ nghĩa xã hội. Cái dạ dày bỏ qua mọi xu thế tất yếu này mà đòi được ăn đủ… "
(Xem: 148)
.Khi đọc tới dòng chữ cuối cùng của tác phẩm, được tác giả đặt tên là 'Hồi kết không có hậu', tôi chợt nhận ra 9 truyện ngắn trước đó, sự thực chính là 9… 'hồi' chứ không phải 9 truyện ngắn mà, 'hồi' nào cũng là 'hồi kết không…có hậu!'.
(Xem: 221)
Gấp lại tập “Ký” dầy 200 trang của họ Đinh, tôi cũng thấy tôi muốn ngỏ lời cảm ơn tác giả.
(Xem: 11707)
Đứng giữa gian hàng, trên một bục gỗ cao phủ khăn trắng nuốt, người thiếu nữ trông nổi bật hẳn lên với trang phục tuy rực rỡ sắc mầ
(Xem: 923)
Theo thiển ý cá nhân tôi, thơ Du Tử Lê khá "hiền!"
(Xem: 5755)
“Ngay sau khi gặp ông, tôi đã bước sang “chặng đường ngỡ ngàng.” Không ngỡ ngàng sao được khi mà đứng bên ông
(Xem: 1286)
DU TỬ LÊ cũng là một nhân vật đặc biệt. Nhỏ hơn họ Trịnh vài tuổi. Gốc gác Phủ Lý, Hà Nam. Sống ở Hà Nội, trước khi theo gia đình di cư vào Nam.
(Xem: 9835)
nhà văn, nhà thơ Du Tử Lê là một trong những thi sỹ có khá nhiều bài thơ được phổ nhạc kể từ những năm trước 1975 đến nay
(Xem: 79)
Thời gian vừa qua, nhà thơ Du Tử Lê có nhận trả lời phỏng vấn hai đài truyền hình ở miền nam Cali là SET/TV và V-Star-TV.
(Xem: 231)
Triển lãm tranh của Du Tử Lê, được tổ chức tại tư gia của ông bà Nhạc Sĩ Đăng Khánh-Phương Hoa
(Xem: 19997)
Tôi gọi thơ Du Tử Lê là thơ áo vàng, thơ vô địch, thơ về đầu.
(Xem: 14872)
Nhà báo Vũ Ánh phỏng vấn Du Tử Lê 11-2013
(Xem: 12382)
12-18-2009 Nhà thơ Du Tử Lê phỏng vấn nhạc sĩ Thân Trọng Uyên Phươn
(Xem: 15535)
Khi gối đầu lên ngực em - Thơ Du Tử Lê - Nhac: Tịnh Hiếu, Khoa Nguyễn - Tiếng hát: Đồng Thảo
(Xem: 13670)
Người về như bụi - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Hoàng Quốc Bảo - Tiếng hát: Kim Tước
(Xem: 12158)
Hỏi chúa đi rồi em sẽ hay - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Hoàng Thanh Tâm - Tiếng hát: Tuấn Anh
(Xem: 10195)
Khái Quát Văn Học Ba Miền - Du Tử Lê, Nguyễn Mạnh Trinh, Thái Tú Hạp
(Xem: 9474)
2013-03-30 Triển lãm tranh Du Tử Lê - Falls Church - Virginia
(Xem: 9559)
Nhạc sĩ Đăng Khánh cư ngụ tại Houston Texas, ngoài là một nhạc sĩ ông còn là một nha sĩ
(Xem: 8796)
Triển Lãm Tranh Du Tử Lê ở Hoa Thịnh Đốn
(Xem: 8423)
Triển lãm Tranh và đêm nhạc "Giữ Đời Cho Nhau" Du Tử Lê đã gặt hái sự thành công tại Seattl
(Xem: 9532)
Tình Sầu Du Tử Lê - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Phạm Duy - Tiếng hát: Thái Thanh
(Xem: 14818)
Nhà báo Lê Văn là cựu Giám Đốc đài VOA phần Việt Ngữ
(Xem: 21060)
ngọn cây có những trời giông bão. ta có nghìn năm đợi một người
(Xem: 26990)
Cung Trầm Tưởng sinh ngày 28/2/1932 tại Hà Nội. Năm 15 tuổi ông bắt đầu làm thơ,
(Xem: 18454)
Tên thật Nguyễn đức Quang, sinh năm 1944 tại Sơn Tây. Theo gia đình vào Nam năm 1954
(Xem: 19567)
ơn em thơ dại từ trời/theo ta xuống biển vớt đời ta trôi/ơn em, dáng mỏng mưa vời
(Xem: 23835)
Nhạc sĩ Đăng Khánh cư ngụ tại Houston Texas, ngoài là một nhạc sĩ ông còn là một nha sĩ
(Xem: 21469)
Nhan đề đầu tiên của ca khúc “Hạnh phúc buồn,” là “Trong tay thánh nữ có đời tôi.”
(Xem: 17950)
Bác sĩ Bích Liên tốt nghiệp cử nhân Khoa học tại Đại Học UCI (1982), Tiến sĩ Y Khoa Đại học UCI (1987
Khách Thăm Viếng
1,814,252