LÂM BÍCH THỦY - Quê hương An Nhơn Bình Định- tinh yêu của cha

07 Tháng Tám 201312:00 SA(Xem: 3662)
LÂM BÍCH THỦY - Quê hương An Nhơn Bình Định- tinh yêu của cha

Hay: cảm nghĩ về kiếp tằm đời cha

Đúng ngày Rằm trung thu năm Quí Tỵ-2013, tròn ¼ thế kỷ; cha tôi - nhà thơ Yến Lan trong cõi vĩnh hằng - mười lăm năm ấy là một quãng thời gian không dài so với hàng ngàn năm lịch sử dâu bể của một dân tộc. Nhưng, với chúng tôi –con cháu Ông thì là quá dài, bởi vì người cha thân yêu của minh vắng bóng! Dẫu cha không còn, chúng tôi; dù xa quê từ nhỏ và cơ hồ như mất gốc, nhưng vẫn luôn nhớ về nơi cha sinh; vì ngoài tình ruột thịt, máu mủ ra, đã hơn 60 năm rồi mà vẻ đẹp lãng mạn kỳ bí của ánh trăng “Rơi vàng trên mặt sách” và tiếng gọi đò của chàng kỵ mã áo xanh “run rẫy cả ngành trăng” trên con sông Côn của quê hương trong đêm khuya thuở nào vẫn văng vẳng bên tai chúng tôi.

yenlan-01-content
Nhà thơ Yến Lan


Chúng tôi tôn trọng quyền lựa chọn của cha - quê hương là nơi để Ông sống cuối đời khi nước nhà thống nhất hoàn toàn. Nhưng vậy thì rất lạ, bởi không có thi sĩ nào như cha, họ đều nghĩ như nhà văn người Mỹ - John Steinbeck nói:

Một khi ta đã rời quê về kế sinh nhai thì ta khó trở lại cố hương, vì quê hương chỉ là ký ức nhẹ nhàng như mùi thơm của lớp băng phiến. Thực tế không giống những gì ta mong đợi

Còn cha, dù quê nghèo khó, bảo lụt liên miên, ông vẫn không chối bỏ mà luôn khao khát được sống để tôn vinh, vun vén bằng cả tâm hồn và tình yêu thương của mình: Ông đã viết:

Nhưng quê hương...? Con biết chữa? Quê hương /Có những mối giây quấn quýt, buộc ràng / Gút chặt trong ta những thầm kín nhất / Cho đến cả những vật xưa đã mất / Cứ còn truyền trong hơi ấm tim gan!

yenlan-15_tuoi-content

Nhà thơ Yến Lan (15 tuổi)


Tình yêu luôn hướng về cội nguồn của cha mãnh liệt đến độ đã làm cho nhà thơ Tế Hanh phải thốt lên “Ông Yến Lan lạ lắm. Cả đời không muốn đi đâu xa, không mơ nhà cao cửa rộng, không thích sống ở đô thành ồn ả. Hơn 60 năm Yến Lan thích quanh quẩn ở thị trấn. Không có ai làm thơ ở lại đó đâu. Ông ấy là người sống chết với quê hương”

Vâng! Điều này dễ nhận ra lắm. Ai đã từng tiếp xúc và đọc thơ cha tôi viết về mọi góc khuất của quê đều nhận ra, Ông là một nhà thơ rất biệt lạ, yêu quê hương xứ sở đến độ cuồng si “Hồn làng ngập cả nắng hanh/ dẫu vàng sơn tạc bóng hình thuở xưa / Khôn ngoan lẫn với dại khờ / Đa mang thành những bao giờ thành si”. Nếu ai chưa đặt chân đến thành Bình Định trước năm 1945 thì không thể cảm nhận được tình cha qua các bài thơ về Bình Định.

Từ

nguyenkhai-yenlan-hoangminhchau-content
Từ trái qua: Nguyễn Khải, Yến Lan, Hoàng Minh Châu

Không ai có thể tự chọn cho mình nơi sinh, chính vì thế, đời cha như có sự sắp đặt của số phận để sinh ra, già rồi tử tại mảnh đất này, với cha, quê hương An Nhơn Bình Định là nguồn cảm hứng để ông sống và chết vì nó.

Trong hơn 60 năm cầm bút bằng tài năng, năng động, ông đã lặn hụp, tìm tòi để cho bút pháp của mình đa dạng, mang đậm khí phách của cha ông thuở trước, vậy nên thơ Ông vừa giàu lý tưởng, ý chí cách mạng cao. Bài Bình Định 1947, cha viết: “Một viên sỏi cũng cộm thành ý nghĩ/ sáng trên đường chờ chặn bước giặc hôi tanh / quyết không hở dù một giòng nước nhỏ / một võ dừa cho lũ giặc hôi tanh.

 

yenlan-quachtoai-content
Nhà thơ Yến Lan và Quách Tạo (em Quách Tấn)

Và cả điều này nữa - Người ta thường nói “Cả cuộc đời một thi nhân chỉ cần để lại cho đời một bài thơ hoặc một câu thơ hay là đủ. Nhưng, với cha tôi, giới yêu thơ đều biết; mỗi giai đọan lịch sử Ông đều để lại dấu ấn. Đây, trong bài “Từ Bến My Lăng, nhà nghiên cứu văn học hiện đại Nguyễn Bao viết:

Năm 20 tuổi nhà thơ Yến Lan đã có những câu thơ điêu luyện, tài hoa, những câu thơ có thể xếp vào lọai đặc sắc “Trống xa mái ngẫn ngơ thơ đá chạm/ Chiều bồ câu cánh ủ khắp viên trang/ Sầu tam giác buồm cô về lặng nghỉ/ Nhịp hoãn hòa đến vỗ đảo xa khơi”. Đó là những tìm tòi táo bạo, phát hiện tân kỳ vừa kết hợp nhuần nhị tính dân tộc và phong cách hiện đại, vừa mang vẻ đẹp phương Đông truyền thống kết hợp thủ pháp nghệ thuật phương Tây….

Nhân sắp đến ngày giỗ thứ 15 của cha, tôi vào mạng đánh “Nhà thơ Yến Lan trên Google” thử xem lời tâm sự thầm kín của cha trước khi mất “Cái chết không làm ba sợ, ba chỉ sợ mình mất đi trong lòng người..”. Ôi, tôi rất vui và tự hào vì người đời chưa dễ quên cha mặc dù có những điều khó nói, mà theo thời gian, tấm lòng của cha cũng được chuyển tải vào tiềm thức bao thế hệ; khi vô vàn bài viết và hình ảnh về Yến Lan kèm theo là những xúc cảm dạt dào đối với bài thơ Bến My Lăng. Trong đó có blog viết (tôi quên tên):

Về An Nhơn mới thấy, bàng bạc cảnh vật - lòng người là hình bóng Yến Lan. Nhất là ở những bến nước dọc bờ sông Côn ở An Nhơn, người đa cảm một chút rất dễ nhận ra nơi nào cũng là... bến My Lăng, và một bến sông nào trong tâm tưởng cũng là bến My Lăng! Có lẽ "cái bóng" của ông quá lớn đối với mảnh đất này, bên cạnh những vị vua, những nhà yêu nước hoạt động trên mảnh đất này)

yenlan-vo-benmylang-content
Nhà thơ Yến Lan và phu nhân bên bến My Lăng

Hình ảnh con sông, bến nước trên Bến My Lăng ấy đã ám ảnh mãnh liệt tận sâu thẳm nơi con tim họ; chứng tỏ, những vần thơ cháy bỏng tình quê của cha đã thấm sâu, trải rộng trong tâm thức hậu thế rồi. Bỗng trong tôi liên tưởng đến giá trị những vần thơ lưu của cha thật là lớn, Nó đã níu kéo và giữ cái tình quê từ những đứa con xa quê hương Bình Định hay Tổ quốc Việt Nam đang sống nơi đất khách quê người đều hướng về cội nguồn của mình để tự hào và để đóng góp công sức xây dựng cho quê hương giàu đẹp hơn .

Vâng, niềm tự hào về cha của tôi thật là chính đáng. Vì bằng văn chương cha đã góp phần không nhỏ để nâng giá trị từ một “Tỉnh nhỏ đìu hiu” đã có chỗ đứng trong lòng bạn bè khắp mọi miền đất nước, và trôi theo cùng dòng thời gian nó không ngừng khêu gợi trí tò mò của bao người yêu thơ tìm về để biết Bến My Lăng của Bình Định là nơi nao trong bản đồ hình chữ S.

Là thi sĩ nặng lòng với thế hệ trẻ, bởi cha tôi đã sống, đã chứng kiến những giây phút của cuộc chuyển mình biến đổi đất nước mà thấm thía cái đau thương nhưng rất anh dũng, rất đổi tự hào dân tộc. Ông chứng kiến những giây phút giao thoa biến cố lịch sử và sự đổi thay trên đất nước và quê hương mình, chính vì vậy mà cái triết lý về tình quê cứ theo mãi kiếp tằm khiến tâm hồn thi sĩ của cha day dứt miên man, luôn ao ước truyền được cái tình quê cho hậu thề.

yen_lan-content

Ông bà Yến Lan và con gái

Nhưng nói đi thì cũng cần nói lại. Với sự đóng góp của cha như vậy, nhưng:

Có cái gì đó như thật bất công, khi mà nếu hỏi Yến Lan là ai thì chắc câu trả lời không sẵn có, nhưng nếu bảo rằng đó là tác giả Bến My Lăng thì họ liền "À " thích thú. Phải chăng đó là sự bất công hay nói như Chế Lan Viên "Có nhiều lí do. Nhưng thơ là cái đẹp lặng im, đi lầm lũi trong im lặng" [110, tr.10] thế nên thi sĩ ấy như một kiếp tằm, rút ruột nhả cho đời những sợi tơ óng ánh để rồi mình lặng im hóa kiếp chẳng ai hay, chỉ biết rằng mình hoàn thành nhiệm vụ " trả nợ dâu" và thanh thản! Yến Lan là thế chăng? Mà suốt gần trọn một thế kỷ dâng hiến cho đời biết bao khúc nhạc lòng mà người đời dường như cố tình hờ hững. Điều đó cho thấy trong suốt một thời gian dài, tên tuổi và sự nghiệp thơ văn của Yến Lan dường như bị lãng quên….

Tuy nhiên, việc nghiên cứu và xuất bản thơ Yến Lan vẫn còn quá ít ỏi chưa xứng với những đóng góp của ông cho thi ca dân tộc. Bởi vậy, nghiên cứu thơ ca Yến Lan để góp phần xác định vị trí vốn có và những đóng góp của ông trong nền thi ca nước nhà là việc làm cần thiết. Theo nguồn (Đô án. edu.vn)

Bài viết này là nén tâm hương dâng cha vào ngày giỗ Rằm trung thu Quí tỵ năm 2013)

 

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
13 Tháng Năm 20203:18 CH(Xem: 127)
Phân biệt giữa Tùy bút, Tản văn, và Ký, điều đó có lẽ không cần thiết lắm đâu
10 Tháng Năm 202010:55 SA(Xem: 125)
Nếu như "mỗi thi sĩ đích thực là một độc đáo được sinh ra để thể hiện hết những ưu tư về định mệnh của mình"
01 Tháng Năm 202011:14 SA(Xem: 340)
Nhà văn Doãn Quốc Sỹ là một trong những nhà văn quan trọng của dòng văn học miền Nam 1954-1975, với những đóng góp to tát vào nền văn học nước nhà.
09 Tháng Tư 20204:34 CH(Xem: 310)
Họa sĩ Đinh Trường Chinh thuộc thế hệ họa sĩ “trẻ,” trưởng thành và định hình trong nghệ thuật ở hải ngoại những năm gần đây.
18 Tháng Ba 20206:14 SA(Xem: 425)
Tiếng hát Thái Thanh vang vọng những đớn đau riêng của phận đàn bà
16 Tháng Ba 20209:33 SA(Xem: 598)
Trong quyển sổ tay mang thoát từ trại cải tạo về, có một câu tự nhủ khác: Viết như thể không có gì xảy ra. Không có gì đáng kể.
25 Tháng Hai 202010:29 SA(Xem: 329)
tôi tự thấy không dễ viết một bài tổng quan cho báo trong nước, kể chuyện sáng tác của các nhà văn Việt ở ngoài nước.
19 Tháng Hai 202011:29 SA(Xem: 574)
Đối với đa số, Bùi Giáng là một nhà thơ điên
10 Tháng Hai 20203:32 CH(Xem: 315)
Nếu tôi phải làm một tuyển tập những truyện ngắn hay nhất ở hải ngoại sau năm 1975, trong số các tác phẩm được chọn, nhất định phải có truyện ngắn “Tự truyện một người vô tích sự” của Nguyễn Xuân Hoàng.
05 Tháng Hai 202012:00 SA(Xem: 8627)
Ông Nguyễn Hữu Đang là một người tham gia cách mạng rất sớm, từ hồi còn trẻ.
Cơ sở HT Productions cùng với công ty Amazon đã ấn hành Tuyển tập tùy bút “Chỉ nhớ người thôi, đủ hết đời” của nhà thơ Du Tử Lê.
Trường hợp muốn có chữ ký tác giả để lưu niệm, ở Việt Nam, xin liên lạc với Cô Sóc, tel.: 090-260-4722. Ngoài Việt Nam, xin liên lạc với Ms. Phan Hạnh Tuyền, Email:phanhanhtuyen@gmail.com
Ở lần tái bản này, ngoài phần hiệu đính, cơ sở HT Productions còn có phần hình ảnh trên dưới 50 tác giả được đề cập trong sách.
TÁC GIẢ
(Xem: 6144)
họ không chỉ là những viên gạch lót đường mà họ còn là những con én lẻ loi, tin rằng trong hoàn cảnh nào thì, mùa xuân rồi cũng sẽ tới.
(Xem: 8639)
Nhìn lại toàn cảnh 20 năm văn học, nghệ thuật miền Nam
(Xem: 16588)
Với tiêu chí tự đặt cho mình: “Nhạc phải cho hay, lời phải cho đẹp và ý nghĩa;” Từ Công Phụng đã đem đến cho giới thưởng ngoạn những tình khúc sang cả, mượt mà từ nhạc tới lời.
(Xem: 7354)
Nhân cách kẻ sĩ miền Nam của nhà văn Bình Nguyên Lộc, phần nào rửa được những vết nhơ của thiểu số người cầm bút miền Nam, ngay sau biến cố tháng 4-1975
(Xem: 30728)
Mặc dù, mỗi chúng ta, hằng ngày, bất cứ lúc nào, ở đâu, cũng có thể gọi được, tự làm lấy cho mình một ly cà phê sữa đá. Chỉ riêng Anh thì không. Chẳng bao giờ, chẳng bao giờ, nữa!
(Xem: 883)
Du Tử Lê là một trong những nhà thơ có nhiều tác phẩm được phổ nhạc được công chúng yêu chuộng.
(Xem: 945)
"không thể xóa hận thù – bằng máu người xối chảy“ (1969), và suốt đời Du Tử Lê đã cần mẫn xóa, bằng thơ.
(Xem: 845)
Tôi nghĩ ông là kẻ biết tìm hạnh phúc. Tìm cho đến hơi thở cuối cùng cuộc đời mình.
(Xem: 1176)
Nhiều người một thời phố cổ chùa Cầu, nay Bolsa Little Saigon giờ đây, có lẽ đã thấm buồn hơn, hiu hắt hơn vì vừa mất đi một hình bóng thân quen.
(Xem: 1096)
Qua bảy thất của anh rồi! Hôm nay chắc anh đã biết anh lên trời rồi TP nhỉ? 💦
(Xem: 11573)
Tình Sầu Du Tử Lê - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Phạm Duy - Tiếng hát: Thái Thanh
(Xem: 876)
Nhưng, khi em về nhà ngày hôm nay, thì bố của em, đã không còn.
(Xem: 2037)
Thơ Du Tử Lê, nhạc: Trần Duy Đức
(Xem: 2459)
Thời gian vừa qua, nhà thơ Du Tử Lê có nhận trả lời phỏng vấn hai đài truyền hình ở miền nam Cali là SET/TV và V-Star-TV.
(Xem: 2422)
Triển lãm tranh của Du Tử Lê, được tổ chức tại tư gia của ông bà Nhạc Sĩ Đăng Khánh-Phương Hoa
(Xem: 22248)
Tôi gọi thơ Du Tử Lê là thơ áo vàng, thơ vô địch, thơ về đầu.
(Xem: 16808)
Nhà báo Vũ Ánh phỏng vấn Du Tử Lê 11-2013
(Xem: 14493)
12-18-2009 Nhà thơ Du Tử Lê phỏng vấn nhạc sĩ Thân Trọng Uyên Phươn
(Xem: 17766)
Khi gối đầu lên ngực em - Thơ Du Tử Lê - Nhac: Tịnh Hiếu, Khoa Nguyễn - Tiếng hát: Đồng Thảo
(Xem: 15755)
Người về như bụi - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Hoàng Quốc Bảo - Tiếng hát: Kim Tước
(Xem: 14318)
Hỏi chúa đi rồi em sẽ hay - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Hoàng Thanh Tâm - Tiếng hát: Tuấn Anh
(Xem: 12137)
Khái Quát Văn Học Ba Miền - Du Tử Lê, Nguyễn Mạnh Trinh, Thái Tú Hạp
(Xem: 11075)
2013-03-30 Triển lãm tranh Du Tử Lê - Falls Church - Virginia
(Xem: 11197)
Nhạc sĩ Đăng Khánh cư ngụ tại Houston Texas, ngoài là một nhạc sĩ ông còn là một nha sĩ
(Xem: 10426)
Triển Lãm Tranh Du Tử Lê ở Hoa Thịnh Đốn
(Xem: 10127)
Triển lãm Tranh và đêm nhạc "Giữ Đời Cho Nhau" Du Tử Lê đã gặt hái sự thành công tại Seattl
(Xem: 16766)
Nhà báo Lê Văn là cựu Giám Đốc đài VOA phần Việt Ngữ
(Xem: 23592)
ngọn cây có những trời giông bão. ta có nghìn năm đợi một người
(Xem: 28703)
Cung Trầm Tưởng sinh ngày 28/2/1932 tại Hà Nội. Năm 15 tuổi ông bắt đầu làm thơ,
(Xem: 20195)
Tên thật Nguyễn đức Quang, sinh năm 1944 tại Sơn Tây. Theo gia đình vào Nam năm 1954
(Xem: 21368)
ơn em thơ dại từ trời/theo ta xuống biển vớt đời ta trôi/ơn em, dáng mỏng mưa vời
(Xem: 25294)
Nhạc sĩ Đăng Khánh cư ngụ tại Houston Texas, ngoài là một nhạc sĩ ông còn là một nha sĩ
(Xem: 24044)
Nhan đề đầu tiên của ca khúc “Hạnh phúc buồn,” là “Trong tay thánh nữ có đời tôi.”
(Xem: 20314)
Bác sĩ Bích Liên tốt nghiệp cử nhân Khoa học tại Đại Học UCI (1982), Tiến sĩ Y Khoa Đại học UCI (1987
Khách Thăm Viếng
2,572,143