PHAN DIÊN - Du Tử Lê một thời nhớ lại.

22 Tháng Hai 201612:00 SA(Xem: 3648)
PHAN DIÊN - Du Tử Lê một thời nhớ lại.

Khoảng năm 1964, lần đầu tiên gặp Du Tử Lê là tôi đi cùng với Nguyễn Hữu Nhật (lúc này còn ký là Động Đình Hồ) đến nhà Lê ở Ngã Bảy gần Việt Nam Quốc Tự. Căn nhà nhỏ lụp xụp, hơi tối. Thời gian này anh vừa in tập đầu tay: Thơ Du Tử Lê.

Khi giới thiệu, bắt tay, tôi mới biết Lê có bàn tay phải sáu ngón, một ngón dư nhỏ cạnh ngón cái, anh đã giải phẫu cắt bỏ.

Lúc đó Du Tử Lê không mấy thiện cảm với anh Nhật nên giao tình với cả tôi cũng chỉ bình thường thôi, anh tặng tôi cuốn thơ, viết trên trang đầu:

Bản tặng Phan Diên
Ngã Bảy, chuồng bò ngày… tháng… năm…
Ký tên: Du Tử Lê

Chuyện vãn một lúc không hiểu nghĩ sao Lê xin lại tôi cuốn Thơ vừa tặng và đã sửa, thêm thắt ngay nơi trang viết tặng:

Tôi, Du Tử Lê
Ký Bản tặng này
cho Phan Diên
Ngã Bảy, chuồng bò ngày… tháng… năm…
Ký tên: Du Tử Lê

Tôi thích thú với lối chơi chữ “Tôi, Du Tử Lê” của Anh và giữ mãi kỷ niệm lần đầu gặp nhau thật đặc biệt.

Phải nói thơ lục bát của Du Tử Lê lúc đó thật tuyệt vời và có chất cao sang. Thời gian này tuổi của chúng tôi vừa học xong, chuẩn bị vào đời với những xáo trộn của thời cuộc: Thời Chiến tranh và Thời Động viên nên tôi nhớ mãi câu lục bát của anh:

“ Đấy em ngựa đã tan đàn
Chúng ta càng lớn khôn càng xa nhau”

Tôi cũng thích thú với lối chơi chữ tài tình của anh thời xa, xưa đó:

“Người về đâu không người không về đâu
Trời chưa mưa nên trời chưa thay màu
Tôi cây me đứng run từng lá
Lá đã vàng rồi tôi đã vàng theo…”

Mấy chữ “đã” này của Lê làm tôi vẫn còn “đã” cho đến bây giờ.

Ngay từ lúc thiếu thời tôi đã nhận biết Du Tử Lê là người lăn lộn và trăn trở với Thi ca khi anh viết cuốn “Năm sắc diện, năm định mệnh” và đầu thập niên 1960, anh đã có bài thơ nằm mộng và trò chuyện với Cao Chu Thần, cái đặc sắc lạ lùng này kích động tôi vô cùng và tôi đã ngạc nhiên là không thấy người nào đề cập hoặc nói tới sự kiện lạ lùng này.

Thời đó, thỉnh thoảng chúng tôi gặp nhau tại quán cafe La Pagode trên đường Tự Do, lúc đó các cửa sổ còn mở toang hết hai phía đường Tự Do và Lê Thánh Tôn chứ không đóng kín mít vì mở máy lạnh sau này. Nhìn Du Tử Lê với đôi vai so, thêm cái lưng gù gù ngồi nói chuyện với anh em rất lôi cuốn và tôi đã hiểu vì sao lại có nhiều em nữ sinh mê anh đến như vậy.

Khi ra đến tập thơ “Tay gõ cửa đời” anh viết tặng tôi: Tay gõ cửa đời Phan Diên. Cũng thời gian này, tôi cộng tác với NXB Đại Ngã của Nguyên Vũ, phụ trách trình bày bìa, Du Tử Lê thành lập NXB Khai Phóng và in truyện đầu tay của anh “Qua hình bóng khác”. Tôi cũng chỉ một vài mánh lới cho anh về in ấn để nhà in không thể in thêm được khi sách bán chạy. Khi tặng sách cho tôi anh viết: Của mày đó PD.

Sau này nữa, bao giờ anh cũng trang trọng viết: của bạn tôi PD.

Sau tháng 4-1975, tôi bị kẹt lại 3 năm ở Saigon, giữa cái hỗn loạn của Miền Nam lúc đó, nghe tin Du Tử Lê đã chết. Tôi tiếc cho một tài hoa của Thi Ca Việt Nam cũng như đã tiếc Chu Tử đã chết là một mất mát lớn cho làng báo chí Miền Nam.

Qua đến Mỹ cuối năm 1978 tôi mới biết tin Du Tử Lê còn sống chứ không phải như tin đồn trong nước. Bước chân tới Mỹ là tôi vừa đi làm vừa đi học toàn thời gian, vật lộn với cơm áo nên mãi đến năm 1995 chúng tôi mới gặp lại nhau.

Tiếng tăm của Du Tử Lê đã lên cao lắm vì thơ anh làm còn hay hơn thời trước năm 1975 như bài “Khi tôi chết hãy đem tôi ra biển” được phổ thành nhạc được nhiều người ưa thích.

Tôi đã nhận xét đúng Du Tử Lê là người một đời trăn trở, sống chết với Thi ca. Bây giờ anh đã cố công tìm tòi, cách tân thơ của anh với cách hoán chuyển, với những dấu slash và dấu phết đánh xuống giữa hai từ kép cho từ kép này thêm rõ nghĩa… mà anh đã nói rất nhiều trong dịp ra mắt sách hoặc nói chuyện tại các đại học hay những nơi có nhiều người mến mộ thơ anh.

Nhớ lại năm 1968 khi tôi triển lãm tranh tại Trung Tâm Văn Hoá Pháp với chủ đề “Tinh thần Đông Phương”, Du Tử Lê đã kéo tôi vào một chỗ khuất hỏi:

-Cái này mày có bịp không?

Sau hơn 30 năm, với lối cách tân thi ca của Lê, tôi cũng lôi anh vào chỗ khuất hỏi:

-Cái này mày có bịp không?

Du Tử Lê cười ha hả.

Chúng tôi vẫn giữ tình thân với nhau như “Đôi bạn chân tình”. 

Los, ngày 24/10/2002

 

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
13 Tháng Mười 20195:17 SA(Xem: 546)
Một sao sáng trên bầu trời thi ca Việt Nam vừa vụt tắt. Nhà thơ Du Tử Lê đã qua đời hôm tối thứ Hai 7/10/2019 tại Quận Cam, California.
12 Tháng Mười 20191:06 CH(Xem: 795)
Con người có nhiều khả năng hành động hơn khi mối quan hệ với người khác trở nên tốt đẹp, bền vững.
12 Tháng Mười 20196:13 SA(Xem: 763)
Anh đi đâu không về nữa/ Những nốt ghi hằng ngày không còn thấy/ Những con cá thiêng quẩy khóc đêm trăng
12 Tháng Mười 20196:05 SA(Xem: 1025)
Ngày 7 tháng 10 năm 2019, Du Tử Lê qua đời tại Mỹ. Ông chính thức nhận được thông hành mất quyền lưu vong và ứng với câu “Khi tôi chết nỗi buồn kia cũng hết / đời lưu vong tận tuyệt với linh hồn.”
11 Tháng Mười 20195:47 CH(Xem: 1173)
Du Tử Lê làm thơ như Du Tử Lê thở, như Du Tử Lê cười, Du Tử Lê khóc, nói tóm lại, như Du Tử Lê sống.
11 Tháng Mười 20195:38 CH(Xem: 2925)
Cách gì, thì Bố con mình cũng sẽ không đi Ambulance với nhau một lần nào nữa!
10 Tháng Chín 201912:00 SA(Xem: 8964)
Du Tử Lê nói ông chỉ muốn im lặng. Trong phần hỏi-đáp rất ngắn dưới đây, nhà thơ Du Tử Lê có giải thích về sự im lặng của ông, với nhiều ngụ ý.
12 Tháng Tám 20192:02 CH(Xem: 1231)
Ta có thể nói tranh và thơ của Du Tử Lê đã hòa quyện thành một.
22 Tháng Bảy 201910:07 SA(Xem: 1851)
Tôi đọc trường khúc Mẹ Về Biển Đông của Du Tử Lê lần đầu giữa một mùa hè khô hạn,
10 Tháng Sáu 20199:45 SA(Xem: 1633)
Ông chia sẻ nhận định: “Nếu cứ nhớ mãi những ấu thơ của mình, có lẽ người ta sẽ bớt đi hận thù mà vui sống bên nhau.”
Du Tử Lê Thơ Toàn Tập/ Trọn bộ 4 tập, trên 2000 trang
Cơ sở HT Productions cùng với công ty Amazon đã ấn hành Tuyển tập tùy bút “Chỉ nhớ người thôi, đủ hết đời” của nhà thơ Du Tử Lê.
Trường hợp muốn có chữ ký tác giả để lưu niệm, ở Việt Nam, xin liên lạc với Cô Sóc, tel.: 090-260-4722. Ngoài Việt Nam, xin liên lạc với Ms. Phan Hạnh Tuyền, Email:phanhanhtuyen@gmail.com
Ở lần tái bản này, ngoài phần hiệu đính, cơ sở HT Productions còn có phần hình ảnh trên dưới 50 tác giả được đề cập trong sách.
TÁC GIẢ
(Xem: 7126)
Những người theo dõi sinh hoạt âm nhạc ở miền Nam Việt Nam vào giữa thập niên 1960...
(Xem: 2138)
Khi gặp Bùi Xuân Phái, thấy nhau, chúng tôi cùng bùi ngùi. Chúng tôi không nói được với nhau một lời nào!.! chỉ nhìn nhau. Mặc cho những giọt mắt già nua, hiếm hoi, lặng lẽ chảy…
(Xem: 15250)
dutule.com: Chúng tôi đăng lại, bài Du Tử Lê viết về bạn mình, nhà văn Nguyễn Xuân Hoàng, như món quà muộn, mừng Sinh Nhật anh.
(Xem: 9470)
Nhìn lại toàn cảnh 20 năm văn học, nghệ thuật miền Nam
(Xem: 637)
Trần Thanh Hiệp ghi nhận rằng “lịch sử” thơ Tự Do ở Việt Nam, đã chào đời khoảng cuối thập niên 1920, đầu thập niên 1930.
(Xem: 8636)
Có dễ một triệu năm, hay một triệu năm lẽ, tôi gặp. Không phải dáng núi. Dáng núi vòi vọi cao, ngất ngưỡng, ảm đạm, nghiêm minh.
(Xem: 805)
Anh Lê, những gì anh đã cho em, đã thương em, tấm lòng đó còn mãi mãi.
(Xem: 257)
Du Tử Lê tên thật là Lê Cự Phách. Tên sao người vậy. Anh đã sống và viết đến những giây phút cuối cùng.
(Xem: 1514)
Nói như Orchid Lâm Quỳnh, không có cái gọi là “better place” cho bố, vì bố đã rất ấm áp, bình an trong ngôi nhà đó. Thiên đàng ở đâu thì kệ nó chớ!
(Xem: 313)
Hôm 13-8-2016, Du Tử Lê từ Mỹ trở về Huế, xứ sở mà nhà thơ đã có dịp nhiều lần ghé đến trong hàng chục năm trước.
(Xem: 11976)
Tình Sầu Du Tử Lê - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Phạm Duy - Tiếng hát: Thái Thanh
(Xem: 1352)
Nhưng, khi em về nhà ngày hôm nay, thì bố của em, đã không còn.
(Xem: 2435)
Thơ Du Tử Lê, nhạc: Trần Duy Đức
(Xem: 2852)
Thời gian vừa qua, nhà thơ Du Tử Lê có nhận trả lời phỏng vấn hai đài truyền hình ở miền nam Cali là SET/TV và V-Star-TV.
(Xem: 2797)
Triển lãm tranh của Du Tử Lê, được tổ chức tại tư gia của ông bà Nhạc Sĩ Đăng Khánh-Phương Hoa
(Xem: 22635)
Tôi gọi thơ Du Tử Lê là thơ áo vàng, thơ vô địch, thơ về đầu.
(Xem: 17095)
Nhà báo Vũ Ánh phỏng vấn Du Tử Lê 11-2013
(Xem: 14821)
12-18-2009 Nhà thơ Du Tử Lê phỏng vấn nhạc sĩ Thân Trọng Uyên Phươn
(Xem: 18087)
Khi gối đầu lên ngực em - Thơ Du Tử Lê - Nhac: Tịnh Hiếu, Khoa Nguyễn - Tiếng hát: Đồng Thảo
(Xem: 16033)
Người về như bụi - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Hoàng Quốc Bảo - Tiếng hát: Kim Tước
(Xem: 14608)
Hỏi chúa đi rồi em sẽ hay - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Hoàng Thanh Tâm - Tiếng hát: Tuấn Anh
(Xem: 12392)
Khái Quát Văn Học Ba Miền - Du Tử Lê, Nguyễn Mạnh Trinh, Thái Tú Hạp
(Xem: 11359)
2013-03-30 Triển lãm tranh Du Tử Lê - Falls Church - Virginia
(Xem: 11471)
Nhạc sĩ Đăng Khánh cư ngụ tại Houston Texas, ngoài là một nhạc sĩ ông còn là một nha sĩ
(Xem: 10685)
Triển Lãm Tranh Du Tử Lê ở Hoa Thịnh Đốn
(Xem: 10390)
Triển lãm Tranh và đêm nhạc "Giữ Đời Cho Nhau" Du Tử Lê đã gặt hái sự thành công tại Seattl
(Xem: 17179)
Nhà báo Lê Văn là cựu Giám Đốc đài VOA phần Việt Ngữ
(Xem: 24015)
ngọn cây có những trời giông bão. ta có nghìn năm đợi một người
(Xem: 28992)
Cung Trầm Tưởng sinh ngày 28/2/1932 tại Hà Nội. Năm 15 tuổi ông bắt đầu làm thơ,
(Xem: 20480)
Tên thật Nguyễn đức Quang, sinh năm 1944 tại Sơn Tây. Theo gia đình vào Nam năm 1954
(Xem: 21877)
ơn em thơ dại từ trời/theo ta xuống biển vớt đời ta trôi/ơn em, dáng mỏng mưa vời
(Xem: 25562)
Nhạc sĩ Đăng Khánh cư ngụ tại Houston Texas, ngoài là một nhạc sĩ ông còn là một nha sĩ
(Xem: 24430)
Nhan đề đầu tiên của ca khúc “Hạnh phúc buồn,” là “Trong tay thánh nữ có đời tôi.”
(Xem: 20643)
Bác sĩ Bích Liên tốt nghiệp cử nhân Khoa học tại Đại Học UCI (1982), Tiến sĩ Y Khoa Đại học UCI (1987
Khách Thăm Viếng
2,649,878