Thận Nhiên, Sài Gòn, thành phố nhiều… ma nhất thế giới (?) (Kỳ cuối-03)

04 Tháng Chín 20199:47 SA(Xem: 105)
Thận Nhiên, Sài Gòn, thành phố nhiều… ma nhất thế giới (?) (Kỳ cuối-03)


(Tiếp theo và hết)

Tôi tin độc giả của tiểu thuyết “Những ghi chép ở tầng thứ 14” (NGCOTT #14) của nhà văn Thận Nhiên, sẽ còn thấy nhiều cửa sổ khác ở tầng thứ # 14 nơi tác phẩm này - - Đó là những ghi nhận tiêu biểu qua những dữ kiện cụ thể tới sắc lẻm của tác giả. Như khi ông đề cập tới giai đoạn đầu của phong trào Việt Minh, ở một số làng quê miền Bắc: Nỗi kinh hoàng khủng khiếp, khi đã có một số người bị dân quân Việt Minh, đề quyết rằng, họ là gián điệp của Tây, chỉ vì đem theo trong người, một mảnh gương, một mẩu vải xanh, hay đỏ. Mặc dù trước đấy không lâu, chính những nạn nhân ấy, có thể đã bị lính Tây bắt về đồn, tra khảo: Nghi là thành viên của Việt Minh.

Đại diện cho trường hợp vừa kể là nhân vật tên Đoan, trong chương “Của đất nước mình”.

Về nhân vật tên Đoan, tác giả cho biết, ông là cha của một đứa con được VM tuyên dương là đã “hy sinh cho kháng chiến”. Ông bị lính Tây bắt về đồn, tra tấn nhiều ngày. Khi được thả về:

Ông gầy rộc, xơ xác. Ông và vợ, O Toan thành một đôi thảm hại, như hai con ma thất thểu không ra dáng dấp con người. Một ngày nọ, ông bị dân quân phát hiện có giữ một chiếc gương nhỏ và một mảnh vải xanh trong túi. Chính phủ cách mạng cho rằng ông giả điên giả tỉnh, nhưng thật ra là để dấu tung tích nhận làm gián điệp của Pháp, dùng hai vật này làm tín hiệu báo tin mật cho Pháp. Họ quyết định sẽ xử ông, bất chấp ông là gia đình liệt sĩ, có con hy sinh cho kháng chiến…” (NGCOTT #14, trang 56)

Rất may cho ông, gia đình sớm biết hung tín kia, nên đã nhanh chân trốn thoát về vùng quốc gia.

“Sau này, nghiệm lại, ông thấy rằng vận mệnh của con người, hay của cả một đất nước, đều ở những chuyến đi, những cuộc chạy trốn…”

Tôi nhớ có một thời gian dài, ở vùng quê miền Bắc, trẻ con cũng như người lớn được nhắc nhở rằng, tuyệt đối không được vô tình giữ trong người dù chỉ một mảnh gương hay một miếng vải vụn màu xanh hoặc đỏ. Thực tế xã hội thời điểm đó, đã có không ít người bị VM xử tử vì thế!

Về tính ghi nhận tới sắc lẻm của Thận Nhiên, còn thể hiện rõ qua những giấc mơ kinh hoàng, nơi một số người đã đến được bến bờ tự do; vì nhớ quê, trở về thăm đất nước… Thực tế bất an, buồn thảm ấy, dường như chưa một nhà văn hải ngoại nào ghi lại, hay nếu có thì cũng không sinh động, thê thiết như trong chương “Gia tộc”.

ThanNhien 03
Nhà văn Thận Nhiên (Hình: FB Thận Nhiên)



Ở chương sách này nhà văn Thận Nhiên kể lại ám ảnh của người được ghi nhận là “thân phụ” của nhân vật xưng “tôi” trong truyện. Nhân vật xưng “cha” trong truyện kể rằng: Ông không muốn về VN thêm một lần nào nữa. Lý do là ông luôn gặp ác mộng và không thể ngủ được khi ở trong địa phận VN, điều đó hoàn toàn không do máy bay bị trễ, hay sự sai biệt múi giờ, sự lệch lạc đồng hồ sinh học. Mà hễ máy bay vừa vào địa phận VN là ông thấy mệt, choáng và có cảm giác bất an ngay lập tức. Tình trạng này khác hẳn khi ông đi du lịch ở các nước Châu Á khác…

Ông thú nhận, ở Việt Nam, ông hoàn toàn sống trong một cảm giác bất an thường trực, y như cái cảm giác trên ba mươi năm trước mà ông đã kinh qua.

Tuy nhiên, ông cũng có phần khách, quan trung thực khi kể rằng:

“ ‘Lúc đầu tao về thì thấy vẫn OK, chỉ có chút lo lắng khi ở khâu trình passport di trú và hải quan ở sân bay, cho tới khi về khách sạn. Thậm chí khi ngồi trên taxi, được nhìn lại và nhận ra vài khung cảnh cũ của Sài Gòn thì còn thấy vui và khỏe nữa.”

Nhưng:

“… Khi tắm xong ra, không biết trời xui đất khiến sao tao lại cầm cái điều khiển bấm nút mở ti-vi, nhằm đang lúc chương trình tin tức. Nó chiếu cảnh trước 75, ‘Mùa xuân chiến thắng Mậu Thân’ hay cái con mẹ gì đó. Tao mệt và nổi khùng ngay lập tức. Đù má nó chứ, cả nửa thế kỷ rồi mà vẫn hát hò nhảy múa trên vũng máu, hỏi chứ nó chơi vậy có điên không?

“Ông nói tiếp, ‘Từ đó hễ cứ nhắm mắt sắp ngủ là tao mơ hồ lo sợ nghe tiếng gõ cửa của công an đến soát nhà hay kiểm tra hộ khẩu, rồi chúng sẽ bắt tao đi, y như tao đã từng bị bắt khi chưa rời khỏi Việt Nam…” (NGCTTT# 14, trang 72, 73)

Sợ hãi hay ám ảnh này, không chỉ với riêng thân phụ của nhân vật xưng “tôi” trong truyện; mà, cũng là nỗi kinh hoành ám ảnh của nhiều người, sau ít ngày trở về Sài Gòn, đã bị ác mộng kéo dài cả năm, khi hằng mơ thấy bị công an cửa khẩu giữ lại passport, giấy tờ tùy thân, không cho trở lại Hoa Kỳ. Lúc tỉnh lại, họ vừa vã mồ hôi vừa cảm thấy may mắn, hạnh phúc biết bao, khi nhận ra, đó chỉ là ác mộng.

Không ít người kết luận, đó là sự “thành công” của chế độ CSVN hiện nay, với chủ trương gieo rắc “khủng bố trắng” vào tận vô thức của người dân (?)

.
Tuy nhiên, cửa sổ lớn nhất ở tầng thứ #14 của Thận Nhiên, ngó xuống, nhìn lại quê hương ông, theo tôi là cái “theme”, trải khắp cùng tiểu thuyết: Ghi nhận “người / ma” ” trong đất nước VN hôm nay.

Phải chăng chính cũng vì cái “theme” vừa kể, nên “mắt xanh” của nhà văn Ngô Thị Kim Cúc đã phải mở lớn. Bà nỗ lực giới thiệu hiện tượng “người / ma” của Thận Nhiên với quần chúng. Nhờ thế ở hải ngoại, độc giả của Thận Nhiên mới có tác phẩm đó trên tay.

Cũng như nhà thơ kiêm dịch giả Trịnh Y Thư đã có cơ hội viết “Bạt” cho NGCTTT# 14:

Ngay ở câu văn mở đầu cuốn tiểu thuyết ‘Sài Gòn là thành phố có nhiều ma nhất thế giới…’ nhà văn đã ngầm báo hiệu cho chúng ta biết ngay những gì anh viết trong cuốn sách chẳng có gì là ‘chân’ mà phần nhiều có khả năng là ‘giả.’ (Nó khiến tôi liên tưởng đến câu văn mở đầu cuốn ‘The Metamorphosis’ của Franz Kafka.) ‘Giả’ ở đây không có nghĩa là ‘fake,’ mặc dù chúng ta đang sống trong một thời đại mà ngay cả tình yêu cũng ‘fake,’ không thật chút nào (…)

“Kỳ thực, cái ‘giả’ trong tiểu thuyết khi được chiếc đũa thần của nhà văn gõ vào thì ‘thật’ hơn cái ‘thật ngoài đời.

“Tính phi thực của tiểu thuyết nằm ở ngôn ngữ và cấu trúc tác phẩm. Và cũng như Kafka, Thận Nhiên không hề có ý viết truyện thần kỳ, ma quỷ. Những vấn đề anh có tham vọng nêu ra trong cuốn tiểu thuyết của anh – đời sống di dân, ám ảnh quá khứ, lòng khao khát muốn kiếm tìm nguồn cội, sự cô đơn, sự thất vọng của cuộc sống nơi xứ người, tính nổi loạn của tuổi trẻ, những va chạm văn hóa và giá trị đời sống, di sản tinh thần khốc hại từ một cuộc nội chiến tàn bạo và dai dẳng, tình dục, tình yêu, lòng kỳ thị ghét bỏ nhau của đồng loại, v.v… - tất cả đều là những chủ đề nghiêm túc của tiểu thuyết nhằm truy xét ý nghĩa hiện tồn nào đó của kiếp người, và nơi đây chúng được truy tìm bằng con mắt khác lạ để biết đâu từ cõi nhân gian mờ mịt ấy xuất hiện vài tia sáng le lói chiếu xuống cái ẩn mật của nhân sinh…” ” (NGCTTT# 14, trang 178, 179)

.
Với tôi, dù ở dạng nào, hư cấu hay, bán hồi ký, tự sự kể thì cõi giới văn xuôi của Thận Nhiên, qua tác phẩm “Những ghi chép ở tầng thứ 14”, vẫn là những trang sách của những dòng chữ đã được tác giả cô đọng lại, sắc xuống cho những ẩn dụ bật lên cùng tiếng cười mà, hậu tiếng cười là những rưng rưng, chát, đắng.

Du Tử Lê,
(Garden Gorve, Sept. 2019)

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
10 Tháng Chín 20199:28 SA(Xem: 122)
Tôi xin được trân trọng chào, mừng cuộc trường-chinh-thi-ca của họ Đặng, cuối cùng, đã đến được một thổ-ngơi-thi-ca, khác.
27 Tháng Tám 201912:57 CH(Xem: 147)
Việt Nam là một cường quốc về thơ
25 Tháng Tám 20191:05 CH(Xem: 238)
tác giả đã giới thiệu một cách lạnh lùng một trong những sắc thái đặc thù của người Việt là “truyền thống” làm thơ
06 Tháng Tám 20199:24 SA(Xem: 348)
sau một thời gian “xuất giá” theo Osho, Nguyễn Diệu Thắng đã được bằng hữu gọi một cách thân mật là “Thắng Osho”?
30 Tháng Bảy 20199:56 SA(Xem: 445)
Khi gặp Bùi Xuân Phái, thấy nhau, chúng tôi cùng bùi ngùi. Chúng tôi không nói được với nhau một lời nào!.! chỉ nhìn nhau. Mặc cho những giọt mắt già nua, hiếm hoi, lặng lẽ chảy…
24 Tháng Bảy 20192:55 CH(Xem: 317)
Tôi trộm nghĩ, độc giả của nhà văn Trương Vũ ít ai ngạc nhiên khi nhận ra ông vốn nặng lòng với quê hương, nhất là ở lãnh vực văn học, nghệ thuật của đất nước.
16 Tháng Bảy 201910:33 SA(Xem: 231)
TruongVu 02: Từ trái: Phan Anh Dũng và ba họa sĩ, Đinh Cường, Nguyễn Trọng Khôi, Trương Vũ-2011 (Hình Nguyễn Quốc Khải)
02 Tháng Bảy 20199:55 SA(Xem: 414)
Nhà xuất bản Nhân Ảnh mới ấn hành tiểu luận “Đuổi bóng hoàng hôn” (ĐBHH) của nhà văn và cũng là họa sĩ Trương Vũ
25 Tháng Sáu 20199:23 SA(Xem: 420)
Không chỉ trân trọng với những tác giả nổi tiếng từ trước 1975, ở quê nhà, như Mai Thảo, Võ Phiến, Nhật Tiến, Lê Uyên Phương, Đinh Cường, Nguyên Khai, Nguyễn Mộng Giác, Nguyễn Đức Quang…,
22 Tháng Sáu 20199:40 SA(Xem: 322)
Nhà xuất bản Lotus Media lại mới gửi tới những người yêu văn chương, một tác phẩm mới của nhà thơ Phan Tấn Hải
Cơ sở HT Productions cùng với công ty Amazon đã ấn hành Tuyển tập tùy bút “Chỉ nhớ người thôi, đủ hết đời” của nhà thơ Du Tử Lê.
Trường hợp muốn có chữ ký tác giả để lưu niệm, ở Việt Nam, xin liên lạc với Cô Sóc, tel.: 090-260-4722. Ngoài Việt Nam, xin liên lạc với Ms. Phan Hạnh Tuyền, Email:phanhanhtuyen@gmail.com
Ở lần tái bản này, ngoài phần hiệu đính, cơ sở HT Productions còn có phần hình ảnh trên dưới 50 tác giả được đề cập trong sách.
TÁC GIẢ
(Xem: 122)
Tôi xin được trân trọng chào, mừng cuộc trường-chinh-thi-ca của họ Đặng, cuối cùng, đã đến được một thổ-ngơi-thi-ca, khác.
(Xem: 105)
Ông thú nhận, ở Việt Nam, ông hoàn toàn sống trong một cảm giác bất an thường trực, y như cái cảm giác trên ba mươi năm trước mà ông đã kinh qua.
(Xem: 147)
Việt Nam là một cường quốc về thơ
(Xem: 238)
tác giả đã giới thiệu một cách lạnh lùng một trong những sắc thái đặc thù của người Việt là “truyền thống” làm thơ
(Xem: 348)
sau một thời gian “xuất giá” theo Osho, Nguyễn Diệu Thắng đã được bằng hữu gọi một cách thân mật là “Thắng Osho”?
(Xem: 6712)
Du Tử Lê nói ông chỉ muốn im lặng. Trong phần hỏi-đáp rất ngắn dưới đây, nhà thơ Du Tử Lê có giải thích về sự im lặng của ông, với nhiều ngụ ý.
(Xem: 243)
Ta có thể nói tranh và thơ của Du Tử Lê đã hòa quyện thành một.
(Xem: 346)
Tôi đọc trường khúc Mẹ Về Biển Đông của Du Tử Lê lần đầu giữa một mùa hè khô hạn,
(Xem: 481)
Ông chia sẻ nhận định: “Nếu cứ nhớ mãi những ấu thơ của mình, có lẽ người ta sẽ bớt đi hận thù mà vui sống bên nhau.”
(Xem: 435)
Một dấu nối lặng lẽ với hôm qua, Sài Gòn, khi ta gặp lại một người quen cũ, đã lâu, trong câu chuyện mới. Du Tử Lê, ông vẫn làm thơ, sống thơ.
(Xem: 871)
Thơ Du Tử Lê, nhạc: Trần Duy Đức
(Xem: 1348)
Thời gian vừa qua, nhà thơ Du Tử Lê có nhận trả lời phỏng vấn hai đài truyền hình ở miền nam Cali là SET/TV và V-Star-TV.
(Xem: 1477)
Triển lãm tranh của Du Tử Lê, được tổ chức tại tư gia của ông bà Nhạc Sĩ Đăng Khánh-Phương Hoa
(Xem: 21185)
Tôi gọi thơ Du Tử Lê là thơ áo vàng, thơ vô địch, thơ về đầu.
(Xem: 15830)
Nhà báo Vũ Ánh phỏng vấn Du Tử Lê 11-2013
(Xem: 13566)
12-18-2009 Nhà thơ Du Tử Lê phỏng vấn nhạc sĩ Thân Trọng Uyên Phươn
(Xem: 16803)
Khi gối đầu lên ngực em - Thơ Du Tử Lê - Nhac: Tịnh Hiếu, Khoa Nguyễn - Tiếng hát: Đồng Thảo
(Xem: 14831)
Người về như bụi - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Hoàng Quốc Bảo - Tiếng hát: Kim Tước
(Xem: 13341)
Hỏi chúa đi rồi em sẽ hay - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Hoàng Thanh Tâm - Tiếng hát: Tuấn Anh
(Xem: 11273)
Khái Quát Văn Học Ba Miền - Du Tử Lê, Nguyễn Mạnh Trinh, Thái Tú Hạp
(Xem: 10366)
2013-03-30 Triển lãm tranh Du Tử Lê - Falls Church - Virginia
(Xem: 10550)
Nhạc sĩ Đăng Khánh cư ngụ tại Houston Texas, ngoài là một nhạc sĩ ông còn là một nha sĩ
(Xem: 9619)
Triển Lãm Tranh Du Tử Lê ở Hoa Thịnh Đốn
(Xem: 9306)
Triển lãm Tranh và đêm nhạc "Giữ Đời Cho Nhau" Du Tử Lê đã gặt hái sự thành công tại Seattl
(Xem: 10762)
Tình Sầu Du Tử Lê - Thơ: Du Tử Lê - Nhạc: Phạm Duy - Tiếng hát: Thái Thanh
(Xem: 15806)
Nhà báo Lê Văn là cựu Giám Đốc đài VOA phần Việt Ngữ
(Xem: 22508)
ngọn cây có những trời giông bão. ta có nghìn năm đợi một người
(Xem: 27982)
Cung Trầm Tưởng sinh ngày 28/2/1932 tại Hà Nội. Năm 15 tuổi ông bắt đầu làm thơ,
(Xem: 19442)
Tên thật Nguyễn đức Quang, sinh năm 1944 tại Sơn Tây. Theo gia đình vào Nam năm 1954
(Xem: 20614)
ơn em thơ dại từ trời/theo ta xuống biển vớt đời ta trôi/ơn em, dáng mỏng mưa vời
(Xem: 24651)
Nhạc sĩ Đăng Khánh cư ngụ tại Houston Texas, ngoài là một nhạc sĩ ông còn là một nha sĩ
(Xem: 22624)
Nhan đề đầu tiên của ca khúc “Hạnh phúc buồn,” là “Trong tay thánh nữ có đời tôi.”
(Xem: 19002)
Bác sĩ Bích Liên tốt nghiệp cử nhân Khoa học tại Đại Học UCI (1982), Tiến sĩ Y Khoa Đại học UCI (1987
Khách Thăm Viếng
2,272,195